Wakacyjny tłok to okazja dla złodziei. Tych błędów lepiej nie popełniać

Wakacyjne wyjazdy, koncerty, festyny i wydarzenia plenerowe oznaczają większy tłok na dworcach, przystankach oraz w centrach handlowych. To warunki, które mogą wykorzystywać kieszonkowcy, licząc na pośpiech, roztargnienie i chwilową utratę czujności. Odpowiednie zabezpieczenie telefonu, dokumentów i pieniędzy oraz szybka reakcja po zauważeniu kradzieży mogą ograniczyć zarówno straty finansowe, jak i ryzyko wykorzystania danych osobowych.

Komenda Główna Policji przypomina, że kieszonkowcy szczególnie często wykorzystują zatłoczone miejsca i nieuwagę osób robiących zakupy lub uczestniczących w wydarzeniach. Portfel, telefon oraz dokumenty najlepiej przechowywać w zamykanych kieszeniach albo wewnętrznych przegrodach torby, do których trudno dostać się osobie stojącej obok. Nie należy również pozostawiać plecaka, torebki czy zakupów bez opieki.

Jak chronić portfel i telefon w zatłoczonym miejscu?

W tłumie lepiej nie nosić portfela w tylnej kieszeni spodni ani telefonu w łatwo dostępnej, zewnętrznej kieszeni kurtki lub plecaka. Torebka powinna być zamknięta i znajdować się z przodu ciała, natomiast plecak podczas wsiadania do autobusu, pociągu lub oczekiwania przed sceną warto przełożyć przed siebie. Telefonu nie należy zostawiać na stoliku w restauracji, kawiarni czy ogródku gastronomicznym, nawet gdy właściciel znajduje się tuż obok.

Dobrą praktyką jest także rozdzielenie wartościowych przedmiotów. Gotówka, dokumenty i karty płatnicze nie powinny znajdować się w jednym portfelu lub jednej kieszeni, ponieważ jego utrata może pozbawić właściciela wszystkich środków oraz możliwości potwierdzenia tożsamości. Przed większym wyjazdem warto pozostawić w bezpiecznym miejscu kopie lub zapisane numery najważniejszych dokumentów, ale nie należy przechowywać razem z kartą zapisanego kodu PIN.

Szczególną czujność trzeba zachować, gdy ktoś celowo potrąca, napiera na inne osoby, próbuje odwrócić ich uwagę albo tworzy sztuczny tłok przy drzwiach pojazdu. Kieszonkowcy mogą działać w grupach — jedna osoba zajmuje uwagę wybranej ofiary, a druga w tym czasie sięga do torby lub kieszeni. Po takim zdarzeniu warto od razu sprawdzić, czy telefon, portfel oraz dokumenty nadal znajdują się na swoim miejscu.

Bezpieczne płatności kartą i wypłaty z bankomatu

Podczas wpisywania kodu PIN przy bankomacie lub terminalu płatniczym należy zasłaniać klawiaturę drugą dłonią. Kodu nie powinno się zapisywać na karcie ani przechowywać razem z nią. Warto również dokładnie sprawdzać kwotę widoczną na terminalu przed zatwierdzeniem transakcji oraz regularnie kontrolować historię operacji na rachunku. Takie środki ostrożności zalecają zarówno Policja, jak i Związek Banków Polskich.

W razie utraty karty trzeba działać natychmiast. Można ją zablokować lub zastrzec w aplikacji bankowej, przez infolinię swojego banku albo za pośrednictwem ogólnopolskiego Systemu Zastrzegania Kart pod numerem +48 828 828 828. System działa przez całą dobę i przekierowuje dzwoniącego do właściwego banku.

W przypadku kradzieży telefonu należy jak najszybciej zabezpieczyć dostęp do bankowości elektronicznej, poczty, komunikatorów i kont w serwisach społecznościowych. Warto skontaktować się z operatorem w celu zablokowania karty SIM, zmienić najważniejsze hasła oraz sprawdzić, czy złodziej nie wykonał nieautoryzowanych transakcji. Jeżeli urządzenie miało aktywną funkcję zdalnego lokalizowania lub usuwania danych, można skorzystać z niej z innego telefonu albo komputera.

Co zrobić po kradzieży portfela lub dokumentów?

Jeśli doszło do kradzieży, zdarzenie należy zgłosić w jednostce Policji. Numer 112 powinien być wykorzystywany wtedy, gdy sytuacja jest nagła, sprawca może nadal znajdować się w pobliżu albo potrzebna jest natychmiastowa interwencja służb. Jeżeli kradzież została zauważona dopiero po pewnym czasie i nie występuje bezpośrednie zagrożenie, zawiadomienie można złożyć w najbliższej jednostce Policji lub prokuraturze.

Kradzież dowodu osobistego należy zgłosić Policji — dokument zostanie unieważniony z dniem dokonania zgłoszenia i nie trzeba dodatkowo zgłaszać jego utraty w urzędzie gminy. W przypadku zgubienia dowodu jego utratę można zgłosić między innymi w aplikacji mObywatel lub w urzędzie. Oficjalny serwis administracji zaleca również zgłoszenie utraconego dokumentu w banku, nawet gdy dana osoba nie ma w nim rachunku, aby informacja trafiła do systemu chroniącego przed próbami wykorzystania cudzej tożsamości.

Przed wyjazdem lub udziałem w dużej imprezie warto porozmawiać o bezpieczeństwie z dziećmi i seniorami. Powinni wiedzieć, aby nie przekazywać telefonu, portfela ani dokumentów obcej osobie, nie ujawniać kodów PIN i informować bliskich o każdej podejrzanej sytuacji. Dziecko dobrze jest wyposażyć w zapisany numer telefonu do opiekuna, ale kartki z danymi nie należy umieszczać w widocznym miejscu.

Kilka prostych środków ostrożności może zdecydować o tym, czy z wakacyjnego wyjazdu pozostaną dobre wspomnienia, czy konieczność zastrzegania kart i dokumentów. Najważniejsze jest świadome kontrolowanie swoich rzeczy, ograniczenie liczby zabieranych wartościowych przedmiotów oraz natychmiastowa reakcja po zauważeniu ich utraty.